Hỏi ba người “xây nhà 2 tầng cần bao nhiêu tấn thép” có thể nhận ba con số khác xa nhau: có nơi nói 50 kg mỗi mét vuông sàn, có nơi nói 120 kg. Với một căn 100 m² mỗi tầng, chênh lệch đó là vài tấn thép và vài chục triệu đồng. Con số đúng chỉ có trong bảng thống kê thép của bản vẽ kết cấu, nhưng trước khi có bản vẽ vẫn ước được khá sát nếu hiểu vì sao các mức lại lệch nhau. Bài này đưa ra mức kg/m² hay dùng, bảng ước tính theo diện tích, cách quy ra tiền và những sai lầm làm mua thiếu hoặc thừa thép.
1. Vì sao cần tính lượng thép trước khi xây
Thép là một trong vài khoản lớn nhất của phần thô, cùng với bê tông và nhân công. Tính trước giúp chủ nhà dự trù tiền, chia đợt mua theo tiến độ (móng, cột dầm tầng 1, sàn tầng 2…), và có con số để kiểm báo giá phần thô của nhà thầu. Mua thiếu thì công trình phải dừng chờ hàng, mua dư thì thép nằm ngoài trời gỉ dần.
2. Yếu tố quyết định nhà 2 tầng tốn bao nhiêu thép
- Loại móng: móng băng, móng đơn tốn ít hơn móng bè. Móng cọc thì thép nằm cả trong cọc (cọc khoan nhồi, cọc ép bê tông cốt thép), tổng thép tăng mạnh.
- Nền đất: đất yếu, đất san lấp, gần ao hồ phải làm móng lớn hơn, dầm móng to hơn.
- Nhịp và kiến trúc: nhịp dầm dài, ban công đua rộng, sảnh thông tầng, nhà chữ L, cửa khẩu độ lớn đều làm dầm, sàn to và dày thép hơn.
- Sàn mái: mái bê tông, sân thượng tốn thép như một sàn, mái tôn trên khung thép thì không.
- Mác thép thiết kế: dùng CB400 thay CB300 cho thép chịu lực thì cùng khả năng chịu lực cần ít thép hơn. Ký hiệu mác có ở bài CB300 và CB400 khác nhau ở đâu.
3. Cách ước tính thép xây nhà theo m² sàn
Cách nhanh nhất là lấy tổng diện tích sàn xây dựng nhân với một mức kg thép trên mỗi m². Các đơn vị thiết kế, thi công đưa ra mức khá khác nhau:
- Nhà phố, nhà vườn kết cấu đơn giản, móng băng: hay được ước khoảng 45 đến 55 kg/m².
- Nhà 2 tầng phổ biến, có ban công, sân thượng: khoảng 55 đến 80 kg/m².
- Kết cấu phức tạp, nhịp lớn, biệt thự: 80 đến 90 kg/m² trở lên.
- Có nơi đưa mức 100 đến 120 kg/m², thường là đã gộp móng cọc, hoặc tính trên diện tích sàn nhỏ hơn cách tính của nơi khác.
Lý do lệch nhau nằm ở cách tính “m²”: có nơi chỉ cộng diện tích các sàn, có nơi cộng thêm móng và mái theo hệ số. Vì vậy khi dùng một mức kg/m², phải biết nó đi kèm cách tính diện tích nào. Với nhà 2 tầng móng băng, đa số ước tính rơi vào khoảng 50 đến 80 kg mỗi m² sàn.
4. Bảng ước tính thép cho nhà 2 tầng theo diện tích
Giả định: hai tầng diện tích bằng nhau, tổng diện tích sàn bằng 2 lần diện tích mỗi tầng, móng băng, dùng mức 50 đến 80 kg/m². Chưa tính hao hụt, thép nối và phần móng cọc nếu có.
| Diện tích mỗi tầng | Tổng diện tích sàn | Ước tính ở mức 50 kg/m² | Ước tính ở mức 80 kg/m² |
|---|---|---|---|
| 70 m² | 140 m² | 7,0 tấn | 11,2 tấn |
| 80 m² | 160 m² | 8,0 tấn | 12,8 tấn |
| 100 m² | 200 m² | 10,0 tấn | 16,0 tấn |
| 120 m² | 240 m² | 12,0 tấn | 19,2 tấn |
| 150 m² | 300 m² | 15,0 tấn | 24,0 tấn |
Ví dụ nhà 2 tầng, mỗi tầng 100 m² (hay gọi là nhà 100 m² 2 tầng), móng băng, có sân thượng: ước khoảng 10 đến 16 tấn thép, nghiêng về đầu thấp nếu nhịp ngắn, mái tôn, và nghiêng về đầu cao nếu có ban công đua rộng, sân thượng bê tông, nhịp dài. Con số chỉ để dự trù tiền. Mua hàng phải theo bảng thống kê thép.
5. Hạng mục nào tốn thép nhất
- Móng và dầm móng: thép to, nhiều thanh, nhất là khi nền yếu. Cách bố trí thép dầm móng có ở bài thép dầm móng đặt trên hay dưới.
- Sàn: diện tích lớn nên tổng thép nhiều dù mỗi thanh nhỏ (thường D8, D10 hai lớp hoặc một lớp có thép mũ).
- Dầm và cột: thép chịu lực D14 đến D22 cộng thép đai D6, D8 dày đặc ở đầu dầm, đầu cột.
- Cầu thang, ban công, sê nô, lanh tô: nhỏ nhưng cộng lại không ít.
6. Cách tính chính xác từ bản vẽ kết cấu
- Bảng thống kê thép: bản vẽ kết cấu chuẩn có bảng liệt kê từng thanh: đường kính, chiều dài, số lượng, tổng khối lượng theo từng cấu kiện. Đây là con số để mua hàng.
- Cộng hao hụt và thép nối: phần cắt thừa đầu thanh, đoạn nối chồng. Định mức và cách tính có ở bài hao hụt thép theo định mức.
- Quy ra số cây: thép thanh bán theo cây 11,7 m, đổi kg ra số cây bằng barem từng đường kính, xem bài barem kg/m và số cây mỗi tấn.
- Chia đợt mua: móng, cột tầng 1, dầm sàn tầng 2, cột dầm sàn mái. Mua theo đợt đỡ phải để thép lâu ngoài trời.
7. Xây nhà 2 tầng hết bao nhiêu tiền thép
Tiền thép bằng số kg nhân đơn giá theo kg của hãng và đường kính đã chọn, cộng tiền vận chuyển, bốc xếp. Một tấn thép là 1.000 kg, nên giá một tấn bằng 1.000 lần đơn giá kg. Với thép bán theo cây, giá một cây bằng đơn giá kg nhân khối lượng cây (ví dụ D10 dài 11,7 m nặng khoảng 7,2 kg). Thép D6, D8 dạng cuộn thường có giá kg khác thép cây. Đơn giá từng hãng cập nhật tại trang bảng giá thép xây dựng theo hãng.
8. Cách tiết kiệm thép mà không ảnh hưởng an toàn
- Thuê thiết kế kết cấu có bảng thống kê thép, tránh để thợ tự bố trí theo kinh nghiệm thường dư hoặc thiếu.
- Bố trí cột, dầm thẳng hàng, nhịp đều, hạn chế dầm đỡ cột, ban công đua quá rộng.
- Cắt thép theo bảng, tận dụng đoạn thừa cho đai, thép cấu tạo.
- Che chắn, kê cao thép ở công trường để không gỉ, không phải loại bỏ.
Không tiết kiệm bằng cách tự giảm đường kính, thưa bước đai hoặc bỏ thép mũ sàn. Đó là những chỗ giữ cho nhà không nứt, không võng.
9. Sai lầm thường gặp khi tính thép
- Lấy một mức kg/m² trên mạng nhân thẳng: không biết mức đó tính trên diện tích nào, có gồm móng cọc không.
- Quên thép nối và hao hụt: nhà nhiều tầng, nhiều đoạn nối thì phần này không nhỏ.
- So báo giá theo tấn mà không xem hãng và mác: thép CB300 và CB400, hãng này và hãng khác giá khác nhau.
- Mua thép thiếu barem: cây nhẹ hơn tiêu chuẩn, tính theo cây thì tưởng rẻ. Cân thử vài bó khi nhận.
10. Câu hỏi thường gặp
Nhà 100m2 2 tầng cần bao nhiêu tấn sắt?
Với móng băng, tổng 200 m² sàn và mức 50 đến 80 kg/m², ước khoảng 10 đến 16 tấn, chưa tính hao hụt. Con số chính xác phải lấy từ bảng thống kê thép của bản vẽ.
Nhà cấp 4 100m2 cần bao nhiêu sắt?
Nhà cấp 4 mái tôn hoặc mái ngói tốn ít thép hơn nhiều vì không có sàn bê tông, thép chủ yếu nằm ở móng, giằng, cột, lanh tô. Mức kg/m² thấp hơn nhà có sàn và phụ thuộc mạnh vào loại móng.
1 m² sàn bê tông cần bao nhiêu kg thép?
Riêng một lớp lưới D8 a200 hai phương đã là 3,95 kg/m², D10 a200 là 6,17 kg/m². Cộng lớp trên hoặc thép mũ, thép nối thì bản sàn nhà dân thường vào khoảng 8 đến 20 kg/m², tùy nhịp và cách bố trí. Cách tính theo bố trí thép thật có ở bài tính thép sàn theo bước thép.
Nên mua thép theo cây hay theo kg?
Hỏi giá theo kg để so được giữa các nơi, nhận hàng thì đếm cây và cân thử. Thép đủ barem thì hai cách tính khớp nhau.
Kết luận
Nhà 2 tầng móng băng thường tốn khoảng 50 đến 80 kg thép cho mỗi m² sàn, nhà 100 m² mỗi tầng vào khoảng 10 đến 16 tấn. Nhưng mức này lệch nhiều theo móng, nhịp và cách tính diện tích, nên chỉ dùng để dự trù tiền. Mua hàng thì theo bảng thống kê thép cộng hao hụt. Khi đã có bảng thống kê, gửi cho Giá Thép Hôm Nay qua hotline 0906 341 094 để nhận báo giá theo từng đường kính và hãng thép.